Air Vent Valve วาล์วระบายอากาศ
Air Vent Valve (วาล์วระบายอากาศ / แอร์เวนท์วาล์ว) คือวาล์วที่ติดตั้งตามจุดสูงของระบบท่อ ทำหน้าที่ปล่อยอากาศที่สะสมอยู่ในท่อออกไปโดยอัตโนมัติ และปิดตัวเองเมื่อน้ำหรือของเหลวขึ้นมาถึง จึงไม่มีของเหลวรั่วออกมา ใช้ในระบบน้ำร้อน น้ำเย็น ท่อประปา ระบบดับเพลิง และระบบน้ำมัน ด้านล่างเทียบสเปกทุกรุ่นที่เราจำหน่ายจาก ARITA และ YOSHITAKE ติ๊ก เทียบรุ่นนี้ เพื่อเลือกรุ่นที่ต้องการดูในตารางเปรียบเทียบได้
Air Vent Valve ที่เราจำหน่าย
ตัวช่วยเลือก — กดเลือกได้หลายค่า
8 จาก 8 รุ่น
ไม่มีรุ่นที่ตรงทุกเงื่อนไข ลองปลดตัวกรองบางตัว หรือถามทีมขายทาง LINE
ส่งขนาดท่อ ชนิดของไหล แรงดันและอุณหภูมิในระบบมา ทีมวิศวกรช่วยเลือกรุ่นและเสนอราคาให้
ตารางเปรียบเทียบ Air Vent Valve
แสดง 4 จาก 8 รุ่น — ติ๊ก เทียบ ที่รายการด้านบนเพื่อเลือกรุ่นที่ต้องการ (สูงสุด 6 รุ่น)
| รุ่น | ARITAIAV-S200 | Air Vent Valve | ARITAAFF-AV-97N | Air Vent Valve | ARITAIAV-F3 | ARITAIAV-N300 | YOSHITAKETA-16 , TA-16L | Air Vent | YOSHITAKETA-18ML | Air Vent | YOSHITAKETA-22ML | Air Vent | YOSHITAKETA-3 | Air Vent |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| ชนิด | ลูกลอย รูเดียว (Single orifice) | ลูกลอย รูเดียว (Single orifice) | ลูกลอยคู่ 2 รู (Double orifice) | ลูกลอย รูเดียว (Single orifice) | ลูกลอย รูเดียว (Single orifice) | ลูกลอย รูเดียว (Single orifice) | ลูกลอย รูเดียว (Single orifice) | ลูกลอย รูเดียว (Single orifice) |
| ขนาด | (DN15) 1/2" · (DN20) 3/4" · (DN25) 1" | (DN15) 1/2" · (DN20) 3/4" · (DN25) 1" | (DN40) 1.5" · (DN50) 2" · (DN65) 2.5" · (DN80) 3" · (DN100) 4" · (DN125) 5" +3 | (DN15) 1/2" · (DN20) 3/4" · (DN25) 1" | (DN15) 1/2" · (DN20) 3/4" · (DN25) 1" | (DN6) 1/8" · (DN8) 1/4" · (DN10) 3/8" · (DN15) 1/2" · (DN20) 3/4" | (DN15) 1/2" · (DN20) 3/4" · (DN25) 1" | (DN15) 1/2" · (DN20) 3/4" · (DN25) 1" · (DN32) 1.1/4" |
| การต่อ | เกลียว | BSPT · เกลียว | NPT | เกลียว | NPT · เกลียว | BSPT · เกลียว | BSPP | หน้าแปลน | BS EN 1092-2 | เกลียว | NPT | เกลียว | BSPT | เกลียว | BSPT | เกลียว | BSPT | เกลียว | BSPT |
| วัสดุตัววาล์ว | Cast Iron | Ductile Iron | Ductile Iron | Ductile Iron | Stainless Steel | Stainless Steel | Bronze | Ductile Iron |
| แรงดันใช้งาน | 10 bar (150 PSI) | 13.8 bar (200 PSI) | 10 bar (150 PSI) | 21 bar (300 PSI) | 0.1–10 bar (0.01–1.0 MPa) | 0.1–3 bar (0.01–0.3 MPa) | 0.1–10 bar (0.01–1.0 MPa) | 1–10 bar (0.1–1.0 MPa) |
| อุณหภูมิสูงสุด | ต่ำกว่า 100 °C | – | สูงสุด 100 °C | ต่ำกว่า 80 °C | สูงสุด 90 °C | สูงสุด 100 °C | สูงสุด 100 °C | สูงสุด 90 °C |
| ของไหลที่ใช้ได้ | น้ำ · น้ำมัน · ก๊าซ · ไอน้ำ | น้ำ (ระบบดับเพลิง) | น้ำ · น้ำมัน | น้ำ · น้ำมัน · ก๊าซ | น้ำเย็น · น้ำร้อน | น้ำเย็น · น้ำร้อน | น้ำเย็น · น้ำร้อน | น้ำเย็น · น้ำร้อน · น้ำมัน (ถ.พ. 0.8 ขึ้นไป) |
| ลูกลอย / ซีล | SUS304 / NBR | Stainless Steel 304 / Viton | ABS / EPDM | Stainless Steel / EPDM | Stainless Steel / FKM | Heat-resistant resin / FKM | Heat-resistant resin / FKM | Stainless Steel / Brass + NBR |
| มาตรฐาน | – | FM Approved | – | BS EN 1074-4 | – | – | – | – |
– = datasheet ไม่ระบุ สอบถามทีมขายได้
Air Vent Valve ทำงานอย่างไร
ในระบบท่อ อากาศจะลอยขึ้นไปสะสมอยู่ตามจุดสูงของท่อหรือของอุปกรณ์ ทั้งอากาศที่ค้างตอนเติมน้ำเข้าระบบครั้งแรก และอากาศที่แยกตัวออกจากน้ำเมื่อน้ำร้อนขึ้นหรือแรงดันลดลง ถ้าปล่อยให้อากาศค้างอยู่มาก น้ำจะไหลไม่เต็มท่อ เกิดเสียงดังในระบบ ปั๊มและอุปกรณ์แลกเปลี่ยนความร้อนทำงานได้ไม่เต็มประสิทธิภาพ และท่อเหล็กเกิดสนิมเร็วขึ้น
Air Vent Valve แบบลูกลอยแก้ปัญหานี้โดยไม่ต้องมีคนคอยเปิดระบาย ภายในตัววาล์วมีลูกลอยต่อกับกลไกเปิด–ปิดรูระบาย ทำงานตามระดับของเหลวในตัววาล์วเอง
อากาศดันระดับน้ำในตัววาล์วให้ต่ำลง ลูกลอยตกลงและเปิดรูระบาย อากาศจึงถูกปล่อยออกจากระบบ
เมื่ออากาศออกหมด น้ำเข้ามาเต็มตัววาล์ว ลูกลอยยกตัวขึ้นและกดซีลปิดรูระบาย น้ำจึงไม่รั่วออกมา
ประเภทของ Air Vent Valve
| ประเภท | การทำงาน | เหมาะสำหรับ |
|---|---|---|
| Automatic Air Vent (ลูกลอย รูเดียว / Single orifice) | รูระบายเล็ก ปล่อยอากาศที่ค่อย ๆ สะสมได้ตลอดเวลาขณะระบบมีแรงดัน | จุดสูงของท่อน้ำร้อน–น้ำเย็นในอาคาร หม้อต้มน้ำร้อน ปั๊ม ท่อเมนขนาดเล็กถึงกลาง |
| Air & Vacuum Valve (รูใหญ่ / Large orifice) | รูระบายใหญ่ ไล่อากาศปริมาณมากตอนเติมน้ำเข้าท่อ และดูดอากาศกลับเข้าท่อตอนระบายน้ำออก กันท่อเกิดสุญญากาศ | ท่อส่งน้ำขนาดใหญ่ ท่อประปาระยะไกล |
| Combination Air Valve (ลูกลอยคู่ 2 รู / Double orifice) | รวมรูใหญ่และรูเล็กไว้ในตัวเดียว ทำได้ทั้งไล่อากาศปริมาณมาก ไล่อากาศสะสมขณะใช้งาน และกันสุญญากาศ | ท่อเมนขนาด 1.5" ขึ้นไป ระบบประปาและงานอุตสาหกรรม |
| Manual Air Vent (ไล่ลมด้วยมือ) | ก๊อกหรือสกรูไล่ลมที่ต้องเปิดระบายเอง ไม่ทำงานอัตโนมัติ | หม้อน้ำ คอยล์ และจุดที่ไล่ลมเฉพาะตอนเติมน้ำหรือซ่อมบำรุง |
รุ่นที่เราจำหน่ายในหมวดนี้เป็นแบบลูกลอยอัตโนมัติทั้งหมด ส่วนใหญ่เป็นแบบรูเดียว (ARITA AFF-AV-97N, IAV-S200, IAV-N300 และ YOSHITAKE ทุกรุ่น) ส่วน ARITA IAV-F3 เป็นแบบลูกลอยคู่ 2 รู ต่อแบบหน้าแปลน ขนาด DN40–DN250 สำหรับท่อเมน
ตัวอย่างการนำไปใช้งาน
- ระบบน้ำร้อนและหม้อต้มน้ำร้อน: น้ำร้อนปล่อยอากาศที่ละลายอยู่ออกมามาก ติดที่จุดสูงของท่อและที่หม้อต้ม เช่น YOSHITAKE TA-18ML ซึ่ง datasheet ระบุให้ใช้กับ Hot water boiler และ Water heater
- ระบบน้ำเย็นของอาคาร (Chiller, AHU, FCU): ติดที่จุดสูงของท่อน้ำเย็นและท่อน้ำคอนเดนเซอร์ ช่วยให้น้ำไหลเต็มท่อและคอยล์แลกเปลี่ยนความร้อนได้เต็มที่ เช่น TA-16 ที่เป็นสแตนเลสทั้งตัว หรือ TA-22ML ตัวบรอนซ์
- ท่อประปาและท่อส่งน้ำ: ติดตามจุดสูงของแนวท่อและหลังปั๊ม ท่อเมนขนาดใหญ่ใช้แบบ Double orifice อย่าง ARITA IAV-F3
- ระบบดับเพลิง: ใช้รุ่นที่ผ่านการรับรองสำหรับงานดับเพลิง เช่น ARITA AFF-AV-97N ที่ได้ FM Approved
- ระบบน้ำมันและงานอุตสาหกรรม: YOSHITAKE TA-3 ใช้กับน้ำมันที่ความถ่วงจำเพาะ 0.8 ขึ้นไปได้ ส่วน ARITA IAV-S200 / IAV-N300 ระบุให้ใช้กับน้ำ น้ำมัน และก๊าซ
Tips: วิธีเลือก Air Vent Valve ให้เหมาะกับงาน
- แรงดันใช้งานต้องอยู่ในช่วงของวาล์ววาล์วลูกลอยปิดด้วยแรงยกของลูกลอย ถ้าแรงดันในระบบสูงกว่าที่ datasheet ระบุ วาล์วจะเปิดระบายไม่ได้ ถ้าต่ำกว่าช่วงขั้นต่ำก็อาจปิดไม่สนิท เช่น TA-18ML ใช้ได้แค่ 0.1–3 bar ส่วน IAV-N300 ได้ถึง 21 bar
- อุณหภูมิของน้ำในระบบระบบน้ำร้อนต้องดูอุณหภูมิสูงสุดของวาล์ว (รุ่นในหมวดนี้อยู่ที่ 80–100 °C) รวมถึงวัสดุลูกลอยและซีล เช่น FKM ทนร้อนกว่า NBR หรือ EPDM
- วัสดุตัววาล์วให้เข้ากับระบบท่อDuctile Iron / Cast Iron ใช้งานทั่วไป สแตนเลสทนสนิมและเหมาะกับน้ำที่ต้องสะอาด บรอนซ์ไม่ปล่อยสนิมลงน้ำ
- ท่อใหญ่ใช้แบบ 2 รูท่อเมนขนาดใหญ่ต้องไล่อากาศปริมาณมากตอนเติมน้ำ และต้องกันสุญญากาศตอนระบายน้ำ ให้เลือกแบบ Double orifice แทนแบบรูเดียว
- ขนาดและเกลียวต้องตรงกับท่อBSPT (เกลียวเตเปอร์มาตรฐานอังกฤษ / JIS R) กับ NPT (มาตรฐานอเมริกา) ขันเข้ากันไม่สนิท ตรวจให้ตรงกับข้อต่อเดิมก่อนสั่ง
- ติดตั้งให้ถูกจุดติดในแนวตั้งที่จุดสูงสุดของท่อซึ่งอากาศสะสม ติดวาล์วปิดไว้ด้านหน้าเพื่อถอดล้างได้โดยไม่ต้องหยุดระบบ และต่อสายระบายจากรูออกไปยังที่ปลอดภัย โดยเฉพาะระบบน้ำร้อน
คำถามที่พบบ่อย (FAQ)
Air Vent Valve กับ Air Release Valve ต่างกันอย่างไร?
ในทางปฏิบัติเป็นวาล์วกลุ่มเดียวกัน คือวาล์วลูกลอยที่ปล่อยอากาศออกจากท่ออัตโนมัติ ผู้ผลิตแต่ละรายใช้ชื่อต่างกัน เช่น ARITA เรียกรุ่น AFF-AV-97N และ IAV-N300 ว่า Air Release Valve ส่วน YOSHITAKE เรียก Air Vent Valve โดยทั่วไปคำว่า Air Release Valve มักหมายถึงแบบรูเล็กที่ไล่อากาศขณะระบบมีแรงดัน ส่วนแบบที่ไล่อากาศได้ทั้งปริมาณมากและกันสุญญากาศจะเรียกว่า Air & Vacuum Valve หรือ Combination Air Valve
ควรติดตั้ง Air Vent Valve ไว้ที่ตำแหน่งไหน?
ติดที่จุดสูงสุดของแนวท่อ ซึ่งเป็นตำแหน่งที่อากาศลอยขึ้นไปสะสม เช่น ท่อที่ยกข้ามคาน ปลายท่อแนวดิ่ง ด้านบนของหม้อต้มน้ำร้อน ถังขยายตัว และด้านส่งของปั๊ม ต้องติดในแนวตั้งเสมอเพื่อให้ลูกลอยทำงานได้ และควรมีวาล์วปิดอยู่ด้านหน้าเพื่อถอดออกมาล้างหรือเปลี่ยนได้
Air Vent Valve มีน้ำซึมออกที่รูระบาย เกิดจากอะไร?
สาเหตุที่พบบ่อยคือตะกรันหรือเศษสิ่งสกปรกในท่อไปติดที่บ่าวาล์วหรือซีล ทำให้ปิดไม่สนิท ให้ปิดวาล์วด้านหน้าแล้วถอดล้างตัววาล์วกับบ่าซีล (หลายรุ่นของ YOSHITAKE ออกแบบให้ถอดบ่าวาล์วออกมาล้างได้) ถ้าซีลเสื่อมให้เปลี่ยนใหม่ อีกสาเหตุคือแรงดันในระบบอยู่นอกช่วงที่วาล์วรองรับ
ใช้ Air Vent Valve กับระบบไอน้ำ (Steam) ได้ไหม?
Air Vent Valve แบบลูกลอยทั่วไปออกแบบสำหรับระบบของเหลว ระบบไอน้ำโดยทั่วไปใช้ Air Vent สำหรับไอน้ำโดยเฉพาะ (แบบ Thermostatic) ในหมวดนี้มี ARITA IAV-S200 ที่ datasheet ระบุว่าใช้กับไอน้ำได้ แนะนำให้ส่งแรงดันและอุณหภูมิไอน้ำมาให้ทีมวิศวกรตรวจสอบรุ่นก่อนสั่งซื้อ
Air Vent Valve แบบเกลียว BSPT กับ NPT ใช้แทนกันได้หรือไม่?
ไม่ควรใช้แทนกัน แม้ขนาดจะเท่ากันแต่มุมและระยะเกลียวต่างกัน ขันเข้ากันได้ไม่กี่รอบและมักรั่ว ให้เลือกตามเกลียวของข้อต่อในระบบเดิม ในหมวดนี้ YOSHITAKE เป็นเกลียว BSPT (JIS R) ส่วน ARITA มีทั้ง NPT และ BSPT ขึ้นกับรุ่น
ต้องการ Air Vent Valve สำหรับระบบของคุณ?
ส่งขนาดท่อ ชนิดของไหล แรงดันและอุณหภูมิในระบบมาให้ทีมวิศวกร เราช่วยเลือกชนิด วัสดุ และรุ่นที่เหมาะ พร้อมเสนอราคาให้ (ออกใบกำกับภาษีทุกช่องทาง)